- Τι ισχύει για την ειδική εξάμηνη άδεια προστασίας μητρότητας (ΟΑΕΔ);
Οι εργαζόμενες μητέρες που είναι ασφαλισμένες στο τ. ΙΚΑ -ΕΤΑΜ με εξαρτημένη σύμβαση εργασίας αορίστου ή ορισμένου χρόνου, πλήρους, μερικής ή εκ περιτροπής απασχόλησης δικαιούνται ειδική άδεια προστασίας μητρότητας χρονικής διάρκειας έξι μηνών. Η άδεια αυτή χορηγείται στις εργαζόμενες νέες μητέρες αμέσως μετά την άδεια τοκετού και λοχείας, της ισόχρονης ως προς το μειωμένο ωράριο άδειας (εφόσον η εργαζόμενη την επιθυμεί) καθώς επίσης και της κανονικής άδειας στην περίπτωση που το χρονικό διάστημα λήψης της μετά την εξάμηνη άδεια θα ήταν τέτοιο που θα υπερέβαινε τις σύμφωνα με τον νόμο προθεσμίες.
Αν δεν κάνει χρήση της προβλεπόμενης ισόχρονης προς το μειωμένο ωράριο άδειας καθώς επίσης και δεν χρειάζεται να κάνει χρήση της κανονικής της άδειας, η μητέρα δικαιούται αμέσως μετά τη λήξη της άδειας λοχείας, την ειδική άδεια προστασίας της μητρότητας στη συνέχεια και το μειωμένο ωράριο.
Σημειώνεται δε ότι η Υπουργός Εργασίας έκανε δεκτή την υπ’ αριθμ. 124/2018 γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του κράτους όπου ανεφέρει ότι “ο χρόνος της εξάμηνης ειδικής παροχής προστασίας της μητρότητας δεν συμψηφίζεται στο διάστημα των 30 μηνών που διαρκεί η άδεια φροντίδας παιδιού («μειωμένο ωράριο»), το οποίο παρατείνεται αντίστοιχα. Έτσι, η εργαζόμενη μητέρα, μετά τη λήξη της ειδικής εξάμηνης άδειας, δικαιούται να λάβει ολόκληρο το μειωμένο ωράριο, σύμφωνα με τα όσα ορίζονται για τον τρόπο χορήγησής του, στις οικείες Ε.Γ.Σ.Σ.Ε.”.
Κατά τη διάρκεια της ειδικής άδειας, ο Ο.Α.Ε.Δ. υποχρεούται να καταβάλει στην εργαζομένη μητέρα μηνιαίως ποσό ίσο με τον κατώτατο μισθό, όπως κάθε φορά καθορίζεται με βάση το νόμιμο νομοθετημένο κατώτατο μισθό, καθώς και αναλογία δώρων εορτών και επιδόματος αδείας με βάση το προαναφερόμενο ποσό.
Σε περίπτωση απασχόλησης της εργαζόμενης μέχρι και 4 ώρες ημερησίως ή μέχρι 13 ημέρες το μήνα, κατά τη διάρκεια του εξαμήνου που προηγείται της άδειας κυοφορίας, το καταβαλλόμενο από τον Ο.Α.Ε.Δ. ποσό είναι ίσο με το μισό του καθοριζόμενου ποσού.
Τέλος ο χρόνος απουσίας της εργαζόμενης από την εργασία της κατά τη διάρκεια της ειδικής άδειας προστασίας της μητρότητας θεωρείται χρόνος πραγματικής υπηρεσίας για τον υπολογισμό τόσο της ετήσιας κανονικής άδειας, όσο και της προϋπηρεσίας για τον καθορισμό της αμοιβής και της αποζημίωσης σε περίπτωση απόλυσης αλλά και κάθε δικαιώματος που απορρέει από τις διατάξεις της εργατικής νομοθεσίας.
- Εργαζόμενος ο οποίος κάνει μεταπτυχιακό θέλει να πάρει άδεια εξετάσεων, τι ισχύει σε αυτήν την περίπτωση; Είναι ίδια με την άδεια φοιτητή;
Εργαζόμενοι οι οποίοι σπουδάζουν σε μεταπτυχιακό δίπλωμα ετήσιας όμως τουλάχιστον φοίτησης καθώς επίσης και σε διδακτορικό ΑΕΙ ή ΑΤΕΙ της ημεδαπής ή αλλοδαπής δικαιούνται να λάβουν από τον εργοδότη τους άδεια εξετάσεων άνευ αποδοχών 10 εργάσιμων ημερών. Αυτή χορηγείται από τον εργοδότη είτε σε συνεχείς ημέρες, είτε τμηματικά και ανεξάρτητα από την ηλικία του εργαζόμενου και ισχύει μέχρι δύο έτη.
Εν αντιθέσει οι εργαζόμενοι που είναι μαθητές, σπουδαστές ή φοιτητές εκπαιδευτικών μονάδων οποιουδήποτε τύπου και οποιασδήποτε βαθμίδας μπορούν να λάβουν από τον εργοδότη τους εκτός από την κανονική τους άδεια, πρόσθετη άδεια άνευ αποδοχών διαρκείας 30 εργάσιμων ημερών συνεχών ή διακεκομμένων κατ' έτος για τη συμμετοχή τους στις εξετάσεις. Την ειδική άδεια αυτή μπορούν να την λάβουν οι μαθητές, σπουδαστές, φοιτητές πρώτον χωρίς όριο ηλικίας και δεύτερον για διάστημα μόνο κατά την προβλεπόμενη διάρκεια της φοίτησης τους προσαυξημένη για δύο έτη. Τέλος οι εργαζόμενοι αυτοί για να κάνουν λήψη της συγκεκριμένης άδειας δεν χρειάζεται να έχουν συμπληρώσει συγκεκριμένο διάστημα εργασίας στον εργοδότη.
Ειδικά για τους ανήλικους εργαζόμενους μαθητές ο νόμος προβλέπει ότι δικαιούνται άδεια άνευ αποδοχών δύο ημερών συνεχόμενη ή τμηματική για και κάθε μέρα εξετάσεων. Επιπλέον η άδεια αυτή δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 14 ημερών.
- Ποια είναι η περίοδος υποχρεωτικής ανάπαυσης για τους εργαζόμενους σε περίπτωση που η επιχείρηση χρησιμοποιεί το σύστημα των βαρδιών;
Γενικά για όλους τους εργαζόμενους έχει καθιερωθεί για κάθε περίοδο 24 ωρών ελάχιστη ημερήσια ανάπαυση 11 συνεχόμενων ωρών. Η ανάπαυση ισχύει και για τους εργαζόμενους που εργάζονται με σύστημα βαρδιών. Συνεπώς σε εργαζόμενο που εργάζεται με το συγκεκριμένο σύστημα θα πρέπει από τη λήξη της μιας βάρδιας μέχρι την έναρξη της επόμενης να μεσολαβεί ανάπαυση 11 συνεχών ωρών.
- Πότε και πως επιτρέπεται η κατάτμιση κανονικής αδείας;
Γενικά είναι επιτρεπτή η κατάτμιση αδείας λόγω σοβαρής ή έκτακτης ανάγκης που έχει η επιχείρηση. Η κατάτμιση μπορεί να γίνει σε δύο περιόδους εντός του ίδιου ημερολογιακού έτους. Όμως η πρώτη περίοδος δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 6 εργάσιμων ημερών σε περίπτωση 6ήμερης απασχόλησης, 5 σε περίπτωση πενθήμερης απασχόλησης και 12 σε περίπτωση απασχόλησης ανηλίκου.
Επιπλέον και ειδικότερα επιτρέπεται η κατάτμιση της αδείας πέρα από τις δύο περιόδους όμως προϋποθέτει την έγγραφη αίτηση του εργαζόμενου για τις ημερομηνίες χορήγησης της άδειας και επιπλέον μία περίοδο υποχρεωτικά να είναι 12 συνεχόμενων εργάσιμων ημερών σε περίπτωση 6ήμερης απασχόλησης, 10 ημερών σε περίπτωση 5ήμερης και 12 ημερών εάν πρόκειται για ανήλικο εργαζόμενο.
- Σε ατομική επιχείρηση ο εργοδότης αποβιώνει, ο εργαζόμενος που απασχολούσε παύει να εργάζεται; Λύεται η σύμβαση;
Με τον θάνατο του εργοδότη δεν λύεται πάντοτε η σύμβαση εργασίας όπως συμβαίνει με τον θάνατο του εργαζόμενου. Λύεται μόνο στην περίπτωση που στην σύμβαση εργασίας αναφέρεται ρητώς ότι ο εργαζόμενος έχει συμφωνήσει να υπηρετεί μόνο τον συγκεκριμένο εργοδότη όπως παραδείγματος χάριν συμβαίνει στην περίπτωση του προσωπικού γραμματέα ή του νοσοκόμου. Διαφορετικά η σύμβαση δεν λύεται μετά τον θάνατο του εργοδότη αλλά μεταβιβάζεται στους κληρονόμους του εφόσον βέβαια αυτοί συνεχίσουν την επιχείρηση.
- Μεταβιβάζεται επιχείρηση σε άλλο εργοδότη, ο νέος εργοδότης είναι υποχρεωμένος να κρατήσει το προσωπικό που υπήρχε από τον προηγούμενο εργοδότη;
Σε περίπτωση μεταβολής του προσώπου του εργοδότη η σύμβαση εργασίας των εργαζομένων συνεχίζεται με τους ίδιους όρους. Αυτό ισχύει σύμφωνα με τον νόμο με οποιοδήποτε τρόπο και αν επέλθει η μεταβολή, επομένως και με την μεταβίβαση της επιχείρησης. Ο νέος εργοδότης δεν υποχρεώνεται να κρατήσει τους εργαζόμενους του προηγούμενου εργοδότη όμως σε περίπτωση απόλυσης για τον καθορισμό του ύψους της αποζημίωσης απόλυσης υπολογίζεται όλο το χρονικό διάστημα που ο εργαζόμενος εργάστηκε και στους δύο εργοδότες. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση της άδειας, επιδομάτων και αποζημίωσης αδείας.
- Εργοδότης θέλει να απασχολήσει για 3 ώρες την ημέρα έναν εργαζόμενο πλήρους απασχόλησης, μπορεί;
Απαγορεύεται από τον νόμο η απασχόληση εργαζόμενου σε άλλη επιχείρηση όταν αυτός έχει εξαντλήσει όλο το νόμιμο ωράριο του μέσα στην ημέρα. Μπορεί όμως να απασχολήσει εργαζόμενο, ο οποίος εργάστηκε την ίδια ημέρα σε άλλο ή σε άλλους εργοδότες αλλά για χρονικό διάστημα μικρότερο του κανονικού ωραρίου εργασίας και μόνο για όσες ώρες υπολείπονται ώστε να συμπληρωθεί το νόμιμο ωράριο ημερήσιας εργασίας.
